- 64
- 1000
- 1000
- 1000
امام سجاد علیه السلام، اسوه مبارزه در سختی ها
سخنزانی حجت الاسلام علیرضا رجالی تهرانی با موضوع " امام سجاد علیه السلام، اسوه مبارزه در سختی ها"، سال 1404
دوران امامت حضرت امام زین العابدین علیهالسلام، یکی از سختترین و پر فشارترین دورانهای امامت اهل بیت علیهمالسلام بود. ایشان حدود 34 سال پس از واقعه عاشورا، امامت امت را بر عهده داشتند. شرایط به قدری سخت و خفقانآور بود که امام معصوم، نه منبری برای سخنرانی داشت، نه محرابی برای اقامه نماز جماعت به صورت علنی، و نه امکان تشکیل جلسه درس و ارتباط آزاد با شاگردان و پیروان. چرا در زمانی که پدر بزرگوارشان، حضرت سیدالشهداء علیهالسلام، قیام مسلحانه کردند و با شمشیر به مقابله با ظلم رفتند، امام سجاد علیهالسلام سلاح دعا را برگزیدند؟ پاسخ این است: شرایط، شرایطِ دیگری بود. حکمت الهی و مدیریت معصوم، اقتضا میکرد که سبک مبارزه تغییر کند. امام سجاد علیهالسلام نشان دادند که مبارزه، فقط یک شکل ندارد. وقتی امکان قیام به شکل عاشورا نباشد، باید با ابزارهای دیگر، جهاد را ادامه داد. متأسفانه یکی از بزرگترین ظلمهایی که در حق اهل بیت شده، تحریف شخصیت حضرت زین العابدین علیهالسلام است. ایشان را تنها به عنوان امام بیمار یا عابدی منزوی معرفی کردهاند. این همانند آن است که انسانی به دلیل یک بیماری موقت، تا پایان عمر بیمار خطاب شود! این ظلم بزرگی است. امام سجاد علیهالسلام، اسوه صبر و مقاومت و استمراردهنده قیام پدرشان بودند. قیام امام حسین علیهالسلام دو مرحله داشت: مرحله اول: از مدینه تا کربلا. رهبر: امام حسین علیهالسلام. مرحله دوم: از کربلا به بعد، یعنی اسارت، بازگشت به کوفه و شام و بازگشت به مدینه. رهبر: امام سجاد علیهالسلام و حضرت زینب سلام الله علیها. اگر امام حسین علیهالسلام خون را ریخت، امام سجاد علیهالسلام بود که این خون را حفظ کرد، نگذاشت هدر برود و با سخنرانیها و روشنگریهای خود در مقابل ابن زیاد و یزید، چهره واقعی کربلا را نشان داد. ایشان توطئه سکوت و تحریف دشمن را خنثی کردند. بنابراین، ذکر عاشورا بدون نام بردن از امام سجاد علیهالسلام، ناقص است. بعد از شهادت امام حسین علیهالسلام، جامعه دچار یک یأس و رخوت عجیبی شد. امام صادق علیهالسلام میفرمایند: پس از شهادت حسین علیهالسلام، مردم مرتد شدند، مگر سه یا چهار نفر. منظور ارتداد اعتقادی نبود، بلکه ارتداد سیاسی و ولایی بود. مردم ناامید شده بودند؛ میگفتند اگر خدا با حسین بن علی نبود، پس با ما که خواهد بود؟ بسیاری به ظواهر دین پرداختند، اما از اصل "ولایت" و مسئولیت اجتماعی غافل شدند. جالب است که قیام مردم مدینه علیه یزید، یک سال بعد، به دلیل شرابخواری و ترک نماز یزید بود، نه به دلیل کشتن فرزند پیامبر! این نشان از عمق غفلت است. در این فضای ناامیدی و خفقان، امام سجاد علیهالسلام دست به کار شدند. اما چگونه؟ سلاح ایشان، دعا بود. صحیفه سجادیه فقط یک کتاب دعا برای حاجت گرفتن نیست؛ بلکه یک دایرةالمعارف عمیق معارف اسلامی و یک بیانیه سیاسیِ استوار در قالب مناجات است. توجه کنید: در صحیفه سجادیه، بیش از دویست بار "اللهم صل علی محمد و آل محمد" تکرار شده است. آیا این فقط برای ثواب است؟ خیر! این یک شیوه مبارزاتی است. وقتی امام در آن شرایط میفرماید: اللهم صل علی محمد و آل محمد، در واقع دارد میگوید: ای مردم! بدانید که این آل محمد که برایشان درود میفرستید، کیستند؟ اینان همان شجره طیبه و کشتی نجات هستند. طاعت و ولایت آنها بر شما واجب است. امام سجاد در سختترین شرایط ناامید نشد. ما نیز نباید با دیدن مشکلات بگوییم خدا کجاست؟. سنت الهی این است: إِنَّ اللَّهَ لَا یُغَیِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّىٰ یُغَیِّرُوا مَا بِأَنْفُسِهِمْ. ما باید وظیفه خود را انجام دهیم. ابزار مبارزه متنوع است: گاهی مبارزه با شمشیر است، گاهی با قلم، گاهی با بیان (تبیین)، و گاهی حتی با دعا و نمازِ آگاهانه. مهم این است که در هر شرایطی، روش مناسب را به کار ببندیم. ولایت، اصل است: تاریخ نشان داد کسانی که امام حسین را کشتند، نمازخوان بودند! مشکل، بینمازی نبود، مشکل بیولایتی بود. امروز نیز باید مراقب باشیم که دین را به ظواهر تقلیل ندهیم و اصلِ پیروی از ولی خدا را فراموش نکنیم. صحیفه سجادیه را جدی بگیریم: باید با این کتاب بیشتر مأنوس شویم. این کتاب، برنامه زندگی است.
دوران امامت حضرت امام زین العابدین علیهالسلام، یکی از سختترین و پر فشارترین دورانهای امامت اهل بیت علیهمالسلام بود. ایشان حدود 34 سال پس از واقعه عاشورا، امامت امت را بر عهده داشتند. شرایط به قدری سخت و خفقانآور بود که امام معصوم، نه منبری برای سخنرانی داشت، نه محرابی برای اقامه نماز جماعت به صورت علنی، و نه امکان تشکیل جلسه درس و ارتباط آزاد با شاگردان و پیروان. چرا در زمانی که پدر بزرگوارشان، حضرت سیدالشهداء علیهالسلام، قیام مسلحانه کردند و با شمشیر به مقابله با ظلم رفتند، امام سجاد علیهالسلام سلاح دعا را برگزیدند؟ پاسخ این است: شرایط، شرایطِ دیگری بود. حکمت الهی و مدیریت معصوم، اقتضا میکرد که سبک مبارزه تغییر کند. امام سجاد علیهالسلام نشان دادند که مبارزه، فقط یک شکل ندارد. وقتی امکان قیام به شکل عاشورا نباشد، باید با ابزارهای دیگر، جهاد را ادامه داد. متأسفانه یکی از بزرگترین ظلمهایی که در حق اهل بیت شده، تحریف شخصیت حضرت زین العابدین علیهالسلام است. ایشان را تنها به عنوان امام بیمار یا عابدی منزوی معرفی کردهاند. این همانند آن است که انسانی به دلیل یک بیماری موقت، تا پایان عمر بیمار خطاب شود! این ظلم بزرگی است. امام سجاد علیهالسلام، اسوه صبر و مقاومت و استمراردهنده قیام پدرشان بودند. قیام امام حسین علیهالسلام دو مرحله داشت: مرحله اول: از مدینه تا کربلا. رهبر: امام حسین علیهالسلام. مرحله دوم: از کربلا به بعد، یعنی اسارت، بازگشت به کوفه و شام و بازگشت به مدینه. رهبر: امام سجاد علیهالسلام و حضرت زینب سلام الله علیها. اگر امام حسین علیهالسلام خون را ریخت، امام سجاد علیهالسلام بود که این خون را حفظ کرد، نگذاشت هدر برود و با سخنرانیها و روشنگریهای خود در مقابل ابن زیاد و یزید، چهره واقعی کربلا را نشان داد. ایشان توطئه سکوت و تحریف دشمن را خنثی کردند. بنابراین، ذکر عاشورا بدون نام بردن از امام سجاد علیهالسلام، ناقص است. بعد از شهادت امام حسین علیهالسلام، جامعه دچار یک یأس و رخوت عجیبی شد. امام صادق علیهالسلام میفرمایند: پس از شهادت حسین علیهالسلام، مردم مرتد شدند، مگر سه یا چهار نفر. منظور ارتداد اعتقادی نبود، بلکه ارتداد سیاسی و ولایی بود. مردم ناامید شده بودند؛ میگفتند اگر خدا با حسین بن علی نبود، پس با ما که خواهد بود؟ بسیاری به ظواهر دین پرداختند، اما از اصل "ولایت" و مسئولیت اجتماعی غافل شدند. جالب است که قیام مردم مدینه علیه یزید، یک سال بعد، به دلیل شرابخواری و ترک نماز یزید بود، نه به دلیل کشتن فرزند پیامبر! این نشان از عمق غفلت است. در این فضای ناامیدی و خفقان، امام سجاد علیهالسلام دست به کار شدند. اما چگونه؟ سلاح ایشان، دعا بود. صحیفه سجادیه فقط یک کتاب دعا برای حاجت گرفتن نیست؛ بلکه یک دایرةالمعارف عمیق معارف اسلامی و یک بیانیه سیاسیِ استوار در قالب مناجات است. توجه کنید: در صحیفه سجادیه، بیش از دویست بار "اللهم صل علی محمد و آل محمد" تکرار شده است. آیا این فقط برای ثواب است؟ خیر! این یک شیوه مبارزاتی است. وقتی امام در آن شرایط میفرماید: اللهم صل علی محمد و آل محمد، در واقع دارد میگوید: ای مردم! بدانید که این آل محمد که برایشان درود میفرستید، کیستند؟ اینان همان شجره طیبه و کشتی نجات هستند. طاعت و ولایت آنها بر شما واجب است. امام سجاد در سختترین شرایط ناامید نشد. ما نیز نباید با دیدن مشکلات بگوییم خدا کجاست؟. سنت الهی این است: إِنَّ اللَّهَ لَا یُغَیِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّىٰ یُغَیِّرُوا مَا بِأَنْفُسِهِمْ. ما باید وظیفه خود را انجام دهیم. ابزار مبارزه متنوع است: گاهی مبارزه با شمشیر است، گاهی با قلم، گاهی با بیان (تبیین)، و گاهی حتی با دعا و نمازِ آگاهانه. مهم این است که در هر شرایطی، روش مناسب را به کار ببندیم. ولایت، اصل است: تاریخ نشان داد کسانی که امام حسین را کشتند، نمازخوان بودند! مشکل، بینمازی نبود، مشکل بیولایتی بود. امروز نیز باید مراقب باشیم که دین را به ظواهر تقلیل ندهیم و اصلِ پیروی از ولی خدا را فراموش نکنیم. صحیفه سجادیه را جدی بگیریم: باید با این کتاب بیشتر مأنوس شویم. این کتاب، برنامه زندگی است.


تاکنون نظری ثبت نشده است