- 75
- 1000
- 1000
- 1000
عاشورا، واقعه ای جاری در امتداد تاریخ،3
سخنرانی حجت الاسلام سید حسین حسینی قمی با موضوع "عاشورا، واقعه ای جاری در امتداد تاریخ"، جلسه سوم: "تربیت عملی و اظهار محبت"، سال 1405
یکی از مهمترین دغدغه های پدرها و مادرهای امروز ، بحث نحوهٔ تعامل با فرزندانشان است . خیلی ها می گویند ما نمی توانیم با بچه هایمان کنار بیاییم ، حرف بچه ها را نمی فهمیم ، بچه ها هم حرف ما را متوجه نمی شوند ، توی رفت و آمدهایمان و انجام مناسک دینیشان مشکل داریم و نمی دانیم چطور باید برخورد کنیم . این سؤال آنقدر جدی است که گاهی توی حرم ها ، از راه دور می آیند و همین پرسش را مطرح می کنند . شاید بهترین زمان برای پرداختن به این موضوع ، همین ایام عزای سیدالشهداست ؛ چون توی وسط میدان کربلا ، امام حسین علیه السلام با آن جملهٔ تاریخی « هیهات من الذلة » درسی بزرگ دادند و به دامن پاکیزه ای اشاره کردند که تربیت در آن شکل گرفته ؛ دامن مادری که اجازهٔ ذلت نمی دهد . اصل اولی که خیلی مهم است ، تربیت عملی یا همان سمعی - بصری است . حضرت فاطمه سلام الله شب های جمعه تا سحر برای مؤمنین و مؤمنات دعا می کردند و تک به تک اسم می بردند . امام حسن علیهالسلام می فرمایند من مادرم را دیدم که برای دیگران دعا می کند ، ولی برای خودش دعا نمی کند . وقتی از او پرسیدم چرا ، فرمود : « الجارُ ثم الدار » ؛ یعنی اول همسایه ، بعد خودمان . این یعنی مادر ، الگوی عملی نماز و دعا است و فرزند این را با چشم می بیند . همچنین امام موسی کاظم علیهالسلام هم برای دیگران دعا می کردند و می فرمودند از امام صادق شنیدم که هرکس برای برادر دینیاش دعا کند ، فرشته ها برایش دعا می کنند و دعای فرشته مستجابتر است.اصل دوم ، اظهار محبت و تکریم فرزندان است . همهٔ پدر و مادرها بچه هایشان را دوست دارند ، ولی خیلی وقت این محبت را به زبان نمی آورند ؛ درحالی که بچه باید باور کند که ما دوستش داریم . در حدیث کسا ، حضرت زهرا فرزندانش را با عبارت « قُرَّةَ عَینی وَ ثَمَرَةَ فؤادی » صدا می زند . امام رضا علیه السلام توی نامه هایش به امام جواد علیهالسلام می نوشت « فداک ابوک » یعنی پدرت به فدایت . این اظهار محبت از کودکی تا پیری اثر دارد . حضرت زهرا وقتی به محضر پیامبر می رسید ، پیامبر برمی خاست ، دستش را می بوسید ، جای خودش را به فاطمه می داد و می فرمود از او بوی بهشت می گیرم . این احترام دوطرفه بود و خود حضرت زهرا هم به پیامبر می فرمود « فِدَاکَ نَفْسِی » . همانطور که در زیارت امین الله می خوانیم ، یکی از دعاها این است که خدایا مرا محبوب زمینیان و آسمانیان قرار بده . این نشان می دهد که نیاز به محبت ، یک نیاز فطری است . امام باقر علیهالسلام به کسی که گفت فلانی را دوست دارم ، فرمود برخیز و به او بگو که دوستش داری . پیامبر هم فرمود اگر مردی به همسرش بگوید « دوستت دارم » ، این جمله هیچوقت از دلش بیرون نمی رود . بچه ها ، نوجوان ها ، جوان ها و حتی سالمندها ، همه تشنهٔ محبت هستند . بعضی پدر و مادرها فکر می کنند با خرج کردن پول و تأمین هزینه ها ، وظیفه شان تمام می شود ، درحالی که هیچ چیز جای ابراز محبت و دیده شدن را نمی گیرد. یکی از دلایل جدایی جوان ها از خانواده و جذب شدنشان به گروهک های باطل ، همین بی مهری و تحقیر توی خانه است . دادستان کل انقلاب در دههٔ شصت اعلام کرد که هفتاد درصد کسانی که جذب گروهک ها شدند ، توی خانه تحقیر شده بودند ؛ اما آن گروهک ها به آنها شخصیت کاذب می دادند و همین باعث وفاداریشان می شد. تکریم عملی را از سیرهٔ اهلبیت بیاموزیم . امیرالمؤمنان علیهالسلام دو تا پیراهن خرید ؛ یکی گرانتر برای خادمش قنبر و یکی ارزانتر برای خودش . وقتی قنبر اعتراض کرد ، حضرت فرمود : تو جوانی و نشاط داری ، سزاوارتر به لباس بهتر هستی . این یعنی احترام به کرامت انسانی . پیامبر اکرم در نماز و تعامل با کودکان ، بسیار دقت می کردند . گاهی نماز را سریعتر تمام می کردند چون صدای گریهٔ بچه ای را می شنیدند که مادرش مشغول نماز است . حتی گاهی نماز را طولانی تر می کردند تا امام حسن و حسین که بر دوششان سوار بودند ، به میل خود پایین بیایند . وقتی بچه ای لباس پیامبر را نجس می کرد ، حضرت مانع از تنبیه او می شدند و می فرمودند لباس با آب پاک می شود ، اما دل بچه با این برخوردها کدر می شود . ما هم باید اجازه دهیم فرزندانمان در نماز و عبادت ، خاطره ای شیرین داشته باشند ؛ مثلاً مادر می تواند بچه را بغل کند یا حتی اگر لازم است ، در پناه چادر به او شیر دهد . اگر والدین این دو اصل را جدی بگیرند : اول ، الگوی عملی بودن ؛ دوم ، ابراز محبت و تکریم ؛ بسیاری از گسست های عاطفی و دینی بین نسل ها ترمیم خواهد شد . فرزند باید بداند که نه تنها دوستش داریم ، بلکه به او احترام می گذاریم و شخصیتش را دیده و باور می کنیم . اینها ریشه در سیرهٔ اهلبیت دارد و هیچ کتاب روانشناسی ای جای آن را نمی گیرد .
یکی از مهمترین دغدغه های پدرها و مادرهای امروز ، بحث نحوهٔ تعامل با فرزندانشان است . خیلی ها می گویند ما نمی توانیم با بچه هایمان کنار بیاییم ، حرف بچه ها را نمی فهمیم ، بچه ها هم حرف ما را متوجه نمی شوند ، توی رفت و آمدهایمان و انجام مناسک دینیشان مشکل داریم و نمی دانیم چطور باید برخورد کنیم . این سؤال آنقدر جدی است که گاهی توی حرم ها ، از راه دور می آیند و همین پرسش را مطرح می کنند . شاید بهترین زمان برای پرداختن به این موضوع ، همین ایام عزای سیدالشهداست ؛ چون توی وسط میدان کربلا ، امام حسین علیه السلام با آن جملهٔ تاریخی « هیهات من الذلة » درسی بزرگ دادند و به دامن پاکیزه ای اشاره کردند که تربیت در آن شکل گرفته ؛ دامن مادری که اجازهٔ ذلت نمی دهد . اصل اولی که خیلی مهم است ، تربیت عملی یا همان سمعی - بصری است . حضرت فاطمه سلام الله شب های جمعه تا سحر برای مؤمنین و مؤمنات دعا می کردند و تک به تک اسم می بردند . امام حسن علیهالسلام می فرمایند من مادرم را دیدم که برای دیگران دعا می کند ، ولی برای خودش دعا نمی کند . وقتی از او پرسیدم چرا ، فرمود : « الجارُ ثم الدار » ؛ یعنی اول همسایه ، بعد خودمان . این یعنی مادر ، الگوی عملی نماز و دعا است و فرزند این را با چشم می بیند . همچنین امام موسی کاظم علیهالسلام هم برای دیگران دعا می کردند و می فرمودند از امام صادق شنیدم که هرکس برای برادر دینیاش دعا کند ، فرشته ها برایش دعا می کنند و دعای فرشته مستجابتر است.اصل دوم ، اظهار محبت و تکریم فرزندان است . همهٔ پدر و مادرها بچه هایشان را دوست دارند ، ولی خیلی وقت این محبت را به زبان نمی آورند ؛ درحالی که بچه باید باور کند که ما دوستش داریم . در حدیث کسا ، حضرت زهرا فرزندانش را با عبارت « قُرَّةَ عَینی وَ ثَمَرَةَ فؤادی » صدا می زند . امام رضا علیه السلام توی نامه هایش به امام جواد علیهالسلام می نوشت « فداک ابوک » یعنی پدرت به فدایت . این اظهار محبت از کودکی تا پیری اثر دارد . حضرت زهرا وقتی به محضر پیامبر می رسید ، پیامبر برمی خاست ، دستش را می بوسید ، جای خودش را به فاطمه می داد و می فرمود از او بوی بهشت می گیرم . این احترام دوطرفه بود و خود حضرت زهرا هم به پیامبر می فرمود « فِدَاکَ نَفْسِی » . همانطور که در زیارت امین الله می خوانیم ، یکی از دعاها این است که خدایا مرا محبوب زمینیان و آسمانیان قرار بده . این نشان می دهد که نیاز به محبت ، یک نیاز فطری است . امام باقر علیهالسلام به کسی که گفت فلانی را دوست دارم ، فرمود برخیز و به او بگو که دوستش داری . پیامبر هم فرمود اگر مردی به همسرش بگوید « دوستت دارم » ، این جمله هیچوقت از دلش بیرون نمی رود . بچه ها ، نوجوان ها ، جوان ها و حتی سالمندها ، همه تشنهٔ محبت هستند . بعضی پدر و مادرها فکر می کنند با خرج کردن پول و تأمین هزینه ها ، وظیفه شان تمام می شود ، درحالی که هیچ چیز جای ابراز محبت و دیده شدن را نمی گیرد. یکی از دلایل جدایی جوان ها از خانواده و جذب شدنشان به گروهک های باطل ، همین بی مهری و تحقیر توی خانه است . دادستان کل انقلاب در دههٔ شصت اعلام کرد که هفتاد درصد کسانی که جذب گروهک ها شدند ، توی خانه تحقیر شده بودند ؛ اما آن گروهک ها به آنها شخصیت کاذب می دادند و همین باعث وفاداریشان می شد. تکریم عملی را از سیرهٔ اهلبیت بیاموزیم . امیرالمؤمنان علیهالسلام دو تا پیراهن خرید ؛ یکی گرانتر برای خادمش قنبر و یکی ارزانتر برای خودش . وقتی قنبر اعتراض کرد ، حضرت فرمود : تو جوانی و نشاط داری ، سزاوارتر به لباس بهتر هستی . این یعنی احترام به کرامت انسانی . پیامبر اکرم در نماز و تعامل با کودکان ، بسیار دقت می کردند . گاهی نماز را سریعتر تمام می کردند چون صدای گریهٔ بچه ای را می شنیدند که مادرش مشغول نماز است . حتی گاهی نماز را طولانی تر می کردند تا امام حسن و حسین که بر دوششان سوار بودند ، به میل خود پایین بیایند . وقتی بچه ای لباس پیامبر را نجس می کرد ، حضرت مانع از تنبیه او می شدند و می فرمودند لباس با آب پاک می شود ، اما دل بچه با این برخوردها کدر می شود . ما هم باید اجازه دهیم فرزندانمان در نماز و عبادت ، خاطره ای شیرین داشته باشند ؛ مثلاً مادر می تواند بچه را بغل کند یا حتی اگر لازم است ، در پناه چادر به او شیر دهد . اگر والدین این دو اصل را جدی بگیرند : اول ، الگوی عملی بودن ؛ دوم ، ابراز محبت و تکریم ؛ بسیاری از گسست های عاطفی و دینی بین نسل ها ترمیم خواهد شد . فرزند باید بداند که نه تنها دوستش داریم ، بلکه به او احترام می گذاریم و شخصیتش را دیده و باور می کنیم . اینها ریشه در سیرهٔ اهلبیت دارد و هیچ کتاب روانشناسی ای جای آن را نمی گیرد .
تاکنون نظری ثبت نشده است